Mensenhandel - economische uitbuiting

Zowel Belgen als buitenlanders kunnen slachtoffer worden van mensenhandel/economische uitbuiting. Daarbij is er onder andere sprake van een flagrante inbreuk op sociale rechten.

De slachtoffers zijn vaak zeer kwetsbare mensen (laag geschoold, weinig of geen inkomen, op de vlucht, enz.) die in mensonwaardige omstandigheden moeten werken en wonen.

In elke provinciale directie voeren de gespecialiseerde ECOSOC-teams gerichte controles uit in risicosectoren (bijvoorbeeld nachtwinkels, land- en tuinbouwsector, exotische horecazaken, nagelsalons, enz.).

Het doel van deze controles is illegale tewerkstelling van buitenlandse werknemers op te sporen en mogelijke slachtoffers van mensenhandel te detecteren. Beide fenomenen gaan hand in hand met bijdragefraude en andere sociaal- en arbeidsrechtelijke inbreuken waarvoor proces-verbaal wordt opgemaakt.

Onderzoeken in verband met mensenhandel vergen een multidisciplinaire aanpak. Voor, tijdens en na het onderzoek werken de ECOSOC-inspecteurs nauw samen met andere inspectiediensten, politie, magistraten en de gespecialiseerde opvangcentra.

Bij de RSZ zetten de gespecialiseerde ECOSOC-teams (mensenhandel) zich elke dag in om gevallen van mensenhandel of economische uitbuiting op te sporen. In 2025 hebben ze ongeveer 4.500 dossiers behandeld.

Goedkope nagelsalons zijn vaak plaatsen waar economische uitbuiting, mensenhandel maar ook zwartwerk en zelfs moderne slavernij plaatsvinden. Bij elke actie worden daarom gemiddeld een tiental nagelsalons gecontroleerd.

In 2025 waren er in het Brussels Hoofdstedelijk gewest 8 gecoördineerde, multidisciplinaire acties (federale en regionale inspectiediensten, politie, dienst Vreemdelingenzaken, FOD Volksgezondheid, FOD Financiën, tolken en magistraten).

In functie van de vastgestelde feiten, worden de controles verder opgevolgd door de verschillende diensten.